Een manga over "sterren" voor de beveiliging van bedrijven: het Japanse SCS-beoordelingssysteem (voor jonge lezers)

Er kwam een brief van een groot bedrijf in de fabriek van Mio's opa: "Wilt u volgend jaar ★3 halen?" Sterren? Zoals bij hotels? Mio, een meisje van de basisschool, en haar slimme vrienden Souta en Haruka zoeken uit hoe het zit met de beveiligingssterren voor bedrijven. Het zijn dezelfde drie vrienden als in de manga "De voordeur en de achterdeur van de winkel".

6 afleveringen, 18 plaatjes. Onder elke aflevering staat hetzelfde verhaal ook in gewone tekst. Kijk als je klaar bent ook even bij "Voor ouders en leerkrachten" hieronder. De sterren bestaan echt: de details zijn in oktober 2026 gepubliceerd door IPA (the Information-technology Promotion Agency, Japan), een overheidsinstantie.

Dit artikel is ook in het Engels gepubliceerd op sitescouter.net en nkzw.jp, en in het Japans op sitescouter.net. Dit is de Nederlandse editie op Site Scouter, vertaald uit de Engelse versie.

Aflevering 1: Wilt u een ster halen?

• Opa (op het kantoor van de fabriek, kijkt bezorgd naar een brief): "Drie sterren…?" Mio: "Opa, wat is er?"
• Opa (laat de brief zien): "Het is een brief van een belangrijke klant. Er staat: 'Wilt u volgend jaar ★3 halen?'" Mio: "Sterren? Zoals bij hotels?"
• Haruka (komt binnen met Souta): "Nee. Het is een ster voor hoe goed een bedrijf zich kan 'beschermen'. Ik leg het je helemaal uit." Souta: "Ik heb het ook opgezocht!"

Aflevering 2: Wat is een toeleveringsketen?

• Haruka (wijst naar een tekening op het whiteboard: fabriek → auto → winkel): "De fabriek van opa maakt schroeven en stuurt ze naar een autobedrijf. Bedrijven zitten aan elkaar vast, net als een ketting. Dat heet een 'toeleveringsketen'."
• Souta (wijst naar iemand met een zwarte capuchon die 's nachts naar een fabriek sluipt): "Grote bedrijven zijn goed beveiligd. Daarom proberen boeven via een kleine fabriek binnen te sluipen."
• Mio (geschrokken): "Wat? Komen ze misschien naar de fabriek van opa?!" Haruka: "Daarom heeft de overheid de sterren bedacht, zodat iedereen elkaar beschermt."

Aflevering 3: Wat betekenen de sterren?

• Haruka (wijst naar een podium met drie treden): "Er zijn drie niveaus: ★3, ★4 en ★5. Iedereen begint met ★3."
• Souta (rolt een lange rol papier uit): "Bij ★3 horen 26 'beloftes'. Bijvoorbeeld…" Mio: "26?!"
• Haruka: "① Maak wachtwoorden lang en gebruik ze nooit opnieuw ② Installeer updates binnen 14 dagen ③ Bewaar een kopie van belangrijke gegevens ook op een andere plek ④ Spreek af wie je belt als er iets misgaat" Mio: "Dat lijkt op de 'internetafspraken' die we op school hebben geleerd!"

Aflevering 4: Wie deelt de sterren uit?

• Haruka (opa vinkt een checklist af): "Eerst vink je zelf de checklist af."
• Souta (een deskundige zet een stempel): "Als een 'beveiligingsdeskundige' die bij de overheid is geregistreerd het nakijkt en 'OK' zegt, verklaart de directeur van het bedrijf 'wij zijn echt goed beschermd' en meldt zich aan bij IPA. ★3 gehaald!"
• Mio: "En ★4 dan?" Haruka (bekijkt het slot van de fabrieksdeur met een vergrootglas): "Voor ★4 controleert een inspecteur van buitenaf de internetingang van de fabriek. Net zoals je nakijkt of het slot van de deur niet kapot is."

Aflevering 5: Geld en tijd

• Opa (houdt een munt vast): "Kost het geld?" Souta: "Voor ★3 betaal je IPA ¥10,000 per jaar. Maar de deskundige betalen en oude computers vervangen kost extra. En het duurt een paar maanden."
• Mio (houdt een kalender vast): "Wanneer kun je je aanmelden?" Haruka: "Vanaf maart 2027! Dus als je nu begint met voorbereiden, ben je precies op tijd."
• Haruka (steekt haar hand op naar een verkoper met een bord): "Pas op voor verkopers die je opjagen en zeggen 'haal nu meteen een ster, anders raak je je klanten kwijt'. De overheid heeft voor hen gewaarschuwd." Mio: "Ik snap het!"

Aflevering 6: De fabriek van opa

• Opa (wijst naar de computers op kantoor): "Laten we eerst tellen hoeveel computers we op kantoor hebben." Mio: "Ik help mee!"
• Mio (wijst naar een geeltje op het beeldscherm): "Een wachtwoord als '1234' is niet goed, opa!" Opa: "Oeps!"
• Een paar maanden later. Aan de muur hangt een gouden ster. Klant (buigt): "Dank u wel. Nu kunnen we met een gerust hart met u samenwerken." Haruka: "Een ster betekent 'wij zijn echt goed beschermd'. Als iedereen elkaar beschermt, breekt de ketting niet!" Mio: "Einde!"

Voor ouders en leerkrachten

Het systeem in deze manga bestaat echt. De officiële naam is het "beveiligingsbeoordelingssysteem voor het versterken van toeleveringsketens" (Security Rating Scheme for Strengthening Supply Chains, kortweg het SCS-beoordelingssysteem), en IPA voert het uit onder toezicht van het Japanse ministerie van Economie, Handel en Industrie en het Kabinetssecretariaat. De beoordelingsrichtlijnen en het handboek zijn op 28 oktober 2026 gepubliceerd, en de aanvragen voor ★3 en ★4 openen naar verwachting in maart 2027.

Dit zijn de punten die de manga weglaat:

• Er zijn drie niveaus, ★3, ★4 en ★5; een ★1 of ★2 bestaat niet. ★5 wordt nog bestudeerd
• ★3 heeft 26 eisen en ★4 heeft 43. Bij ★3 bevestigt een bij de overheid geregistreerde deskundige de eigen controle van het bedrijf; bij ★4 krijgt het bedrijf een audit door een beoordelingsinstantie en een externe kwetsbaarheidsscan (het "deurslot" in aflevering 4)
• De registratiekosten zijn ¥10,000 per jaar voor ★3 (tot eind maart 2028; daarna ¥20,000) en ¥60,000 voor 3 jaar voor ★4. Vergoedingen voor deskundigen en beoordelingsinstanties komen daar nog bij
• De vraag naar sterren stroomt door tot tier 3-leveranciers. Een bedrijf dat ★4 behaalt, is verplicht de beveiligingsstatus van zijn leveranciers te kennen (eis 2-1-3). Daardoor wordt, net als bij de fabriek van Mio's opa in de manga, ook aan bedrijven die niet rechtstreeks met grote bedrijven zakendoen om een ster gevraagd. Zodra een klant sterren in zijn inkoopnormen opneemt, worden bedrijven zonder ster niet als leverancier gekozen
• Juridisch is het systeem vrijwillig, en IPA zegt dat "geen ster hebben niet betekent dat de zakelijke relatie direct wordt beëindigd". Of het een zakelijke voorwaarde wordt, spreken bedrijven onderling in hun contract af. Het Japanse ministerie van Economie, Handel en Industrie en het Kabinetssecretariaat hebben gewaarschuwd voor ongepaste verkooppraatjes die bedrijven opjagen met "haal er nu meteen een, anders raakt u uw klanten kwijt"
• De vier beloftes in aflevering 3 zijn gekozen uit de echte eisen: wachtwoorden van minstens 8 tekens (minstens 10 zonder verificatie in twee stappen of blokkering na mislukte pogingen), ernstige updates binnen 14 dagen na verschijnen installeren, een back-up van belangrijke gegevens op een andere locatie, en een vastgestelde contactlijst en werkwijze bij incidenten

Als u dit aan kinderen uitlegt, helpt het om het te beschrijven als de "bedrijfsversie" van de internetregels die ze op school leren, zoals "doe de deur op slot", "vertel vreemden je wachtwoord niet" en "open geen rare e-mails".

Voor een uitgebreide uitleg voor volwassenen, zie de algemene gids; voor instellingen en procedures de gids voor technici; en als u een bedrijf leidt, de gids voor bestuurders.

Toelichting op de methode en beperkingen

De personages en bedrijven in de manga zijn verzonnen. De beschrijving van het systeem is gebaseerd op de website van het systeem van IPA, de FAQ, de eisen en beoordelingscriteria (SCS-400 Ver.1.1), het handboek en de tarievenmededeling, zoals gepubliceerd op 30 oktober 2026. De taal is voor kinderen vereenvoudigd; raadpleeg daarom de primaire documenten voor de precieze definities. We hebben aparte artikelen geschreven voor verschillende lezers, dus bekijk ook de artikelen voor technici, voor algemene lezers en voor bestuurders.

Veelgestelde vragen

Kan iedereen een ster halen?

Sterren zijn voor bedrijven en organisaties, uit elke branche en van elke omvang.

Wat is er goed aan een ster halen?

Het laat klanten zien dat "wij echt goed beschermd zijn". Bedrijven met een ster worden vermeld op de website van IPA en mogen het logo gebruiken.

Wat gebeurt er als een bedrijf er geen haalt?

Er is geen wettelijke straf. Maar als een klant besluit "alleen nog zaken te doen met bedrijven die een ster hebben", worden bedrijven zonder ster niet gekozen.

Wanneer begint ★5?

Dat is nog niet besloten. IPA heeft aangekondigd het verder te gaan bestuderen.

Bronnen

Laatst gecontroleerd: 2026-10-30. Specificaties en beleid kunnen veranderen; raadpleeg de primaire bronnen voordat u actie onderneemt.

• IPA: Security Rating Scheme for Strengthening Supply Chains (SCS rating scheme)
• IPA: Frequently asked questions
• IPA: Requirements, evaluation criteria and assessment guides
• IPA: Fee notice (2026-09-18, PDF)
• METI: SCS rating scheme special site